ژئوپولتیک بوسنی و مخاطرات آینده

This post is also available in: فارسی (Persian)

عزت بیدیچ *

بحث ژئوپولتیک بوسنی و هرزگوین مساله بقای مسلمانها و اسلام در این سرزمین است. بوشنیاکها به خواب رفته اند و باید راهی برای بیداری آنها بیابیم. اول باید ببینیم دیدگاه غربیها در باره ژئوپولتیک بوسنی چیست. برخی می گویند ، بوسنی و هرزگوین سرزمینی است بدون ماهیت ژئوپولتیکی آن. بیشتر معتقدند ، بوسنی و هرزگوین سرزمینی است که در آن درگیری و جنگ متوقف شده است. و برخی دیگر بوسنی را آژمایشگاه ژئوپولتیکی منطقه می دانند. در هر صورت بوسنی کشوری است که دچار بحرانهای زیادی است و تمایم مسابقات امینتی منطقه در اینجا رخ می دهد. در بوسنی تمایم سازمانهای اطلاعاتی فعال اند. از اسراییل تا امریکا ، آلمان ، انگلستان ، کشورهای همسایه و غیره . حاکمیتی که اکنون داریم چیزی است که بر روی کاغذ است . در عمل حکومت بوسنی دارای حاکمیت بر تمامیت بوسنی و هرزگوین نیست. حاکمیت و یکپارچگی بوسنی تنها در حد یک منطقه کوچک فدراسیون است. بوسنی که از دل دیتون بیرون آمده ، بوسنی تجزیه شده قومی است. ما در بوسنی واحد سیاسی مانند جمهوری صرب داریم که مانند یک کشور عمل می کند. ما کانتونها و بخشها را داریم . مفهوم بخش در ادبیات سیاسی وجود ندارد و این چیزی است که در دیتون خلق شد. دیتون طوری طراحی شده تا به تجزیه بوسنی منتهی بشود. بدون همگرایی بوسنی و هرزگوین با ناتو و اتحادیه اروپا ما راهی جز تجزیه نخواهیم داشت. بوسنی در مرحله همگرایی با ناتو به مرحله برنامه صلح رسیده و در میانه راه می باشیم. مشکل ما در اموال دولتی است. صربها با فشار روسیه اموال دولتی در جمهوری صرب را به نام جمهوری صربسکا نوشته اند در حالی که اموال دولتی از آن حکومت بوسنی است.
دیتون و بطور کلی غرب سه چیز موازی را ایجاد کرد که با هم در تضاد هستند. یکی تثبیت، ما در وضعیت امنیتی ثابتی بعد از بیست سال قرار نداریم و بنابراین سرمایه گذاری در بوسنی نمی شود. دوم ، انتقال، ما از سال 1995 بنگاههای دولتی را به دست افراد با حالت تبهکاری اقتصادی دادیم و درامدهای دولت را کوتاه و مردم را به خیابانه ریختیم. بنابراین این انتقال از سیستم سوسیالیستی به سرمایه داری بد انجام شده و ما را فلج کرده است. سومین امر موازی ، همگرایی است که انجام نمی شود. از نظر زمانی کم آورده ایم. ما بوشنیاکها می خواهیم وارد ناتو شویم ولی فضای جدید امینتی جهانی و منطقه این روند را تایید نمی کند. دودیک و روسیه مخالف ناتو هستند.
مشکل ژئوپولتیک بوسنی و هرزگوین ، از نظر جغرافیایی تا حدی قابل فهم است. بوسنی از طرف کرواسی همچون نعل اسبی محاصره شده است و عملا هر گونه وضعیت امنیتی در کرواسی تابع وضعیت بوسنی و بالعکس می باشد. از طرف شرق بوسنی با مونته نگرو 220 کیلومتر و صربستان 265 کیلومتر مرز دارد. کرواسی به دلیل ملاحظات امنیتی هیچگاه اجازه تشکیل صربستان بزرگ را نخواهد داد و صربستان نیز به همین دلیل اجازه تشکیل کرواسی بزرگ را نخواهد داد. مساله خیلی پیچیده است. هر دو کشور می خواهند سهمی از ژئو پولتیک بوسنی داشته باشند. از سوی دیگر امریکا دیگر بازیگر بزرگ ژدوپولتیک نیست و روسیه وارد میدان شده است و جبهه دیگر شرق بار دیگر در حال تشکیل است. در بوسنی ما در جمهوری صربسکا تاثیر روسیه و در فدراسیون تاثیر امریکا را در صفحه ژئوپولتیک داریم. می ترسم عاقبت ما مثل شهر کالین گراد بشود که در بین روسیه و لهستان قرار دارد و خط بین دنیای شرق و غرب است. بانیالوکا می تواند این گالین گراد بشود و در واقع خط فاصل بین دو قدرت غربی در این منطقه رقم بخورد. ما از طرفی با اتحادیه اروپا روبرو هستیم که تعریف نشده است. این اتحادیه هنوز ارتش و سیستم امنیتی مستقل از امریکا ندارد. معلوم نیست اتحادیه اروپا چه خواهد شد. شما اگر ملاحظه کنید روسیه و صربستان قراردادی را امضا کردند که تا مبلغ 5 میلیارد یورو تسلیحات مدرن در اختیار صربستان قرار گیرد. این سوال مطرح است ، چرا ناتو زمان جنگ در باره بوسنی تعلل کرد ؟ چرا ناتو مانع از پیشروی ارتش بوسنی به سمت بانیالوکا شد ؟ چرا ناتو در جریان سربرینستا اقدام نکرد ؟
پاسخ به این سوال این است که اسلام هراسی مانع اساسی از کمک به مسلمانان بوسنی و هرزگوین بود و می باشد. امریکاییها معتقدند درگیریها در بوسنی و هرزگوین زیر خاک مانده و در هر فرصتی ممکن است فعال شود. اروپا ترس از اسلام در بوسنی دارد و فرانسه و انگلستان با سیاستهای خود مانع از به قدرت گرفتن کامل مسلمانها و در نتیجه حکومت بوسنی و هرزگوین شدند. آنها به بوسنی به عنوان بخشی از دوره عثمانی نگاه می کنند. ترکها هم چنین هستند و برای ما استقلالی قایل نیستند. این که مصطفی سریچ می گوید امریکا بهترین دوست ما است ، کاملا درست نیست. امریکا ، ترکیه و روسیه بخاطر منافعشان و دیدگاههای ملی خود نمی توانند ما را به خوبی درک کنند. این محدودیت بوسنی و هرزگوین در فضای بین المللی را می رساند. کشوری که تنها به امریکا دل بسته است. سیاستمداران بوشنیاک بایستی درک سه بعدی از روابط داشته باشند ، جهان اسلام ، اتحادیه اروپا و امریکا. این درک می تواند ژئوپولتیک مسلمانها را تقویت کند و گرنه هر نوع روابط یک بعدی به ضرر بوسنی است.

• دکترای ژئوپولتیک و پژوهشگر

Show More

Komentariši

Vaša email adresa neće biti objavljivana. Neophodna polja su označena sa *

Back to top button
Close
Close